Voorpagina

Gegevens

Inleiding

Freediving als wedstrijd- en recordsport kent verschillende vormen. In dit artikel worden een aantal vormen van freediving beschreven. Om een goed overzicht te krijgen worden ze ingedeeld na aanleiding van de wereldorganisatie die de sport vertegenwoordigt. Dit zijn respectievelijk A.I.D.A. en de C.M.A.S.

De disciplines vertegenwoordigt door A.I.D.A.

A.I.D.A., Association International pour le Development d'Apnée, ook wel AIDA International genoemd, werd in 1992 opgericht in Frankrijk. De oprichting was indirect een gevolg van de keuze van de CMAS om de diepte disciplines van freediving als een record sport niet meer te ondersteunen. Als een reactie op de wildgroei en een mogelijkheid records met elkaar te vergelijken was het eerste doel van AIDA om duidelijke regels op te stellen.

Op dit moment zijn binnen de organisatie de volgende acht disciplines erkend:
Static Apnea
Dynamic Apnea (met en zonder vinnen)
Constant Weight (met en zonder vinnen)
Free Immersion
Variable Weight
No-Limits

Op Variable Weight en No Limits na worden ze allemaal in competitie verband uitgevoerd. Dit kan afhankelijk van de opzet zowel in teamverband als in individueel verband gedaan worden. De officiële internationale records worden bijgehouden op de website van A.I.D.A. www.aida-international.org. De nationale records worden bijgehouden door de bond voor dat respectievelijke land. Voor Nederland is dat de Dutch Freediving Association (www.dfa.nu) en voor Belgiê AIDA Belgique (www.aidabelgique.be).

Daarnaast bestaan er nog een aantal disciplines en situaties die enkel lokaal beoefend worden, of nu niet meer erkend worden. Alhoewel deze records en wedstrijden niet officieel door AIDA erkend worden, worden wel regelmatig de regels gebruikt om de veiligheid te waarborgen. Voorbeelden deze speciale categorie zijn:
Verschil tussen meer en zee
Freediving onder ijs
Freediving gedurende een bepaalde tijdsperiode
Freediving over een bepaalde afstand

Bij de reglementen van AIDA staat altijd veiligheid vooraan. Er wordt daarom gepoogd om enkel goede pogingen te erkennen. Tot 2005 waren de regels zodanig streng dat zelfs rillen door kou kon resulteren in een afkeuring. Tegenwoordig is men bij AIDA International van mening dat als men binnen een bepaalde tijdsperiode (15 seconden) een vast aantal handelingen kan uitvoeren (z.g. surface protocol) dit voldoende aantoont dat iemand weer gezond boven is gekomen.

De erkende disciplines van AIDA International

Static Apnea

Deze discipline wordt ook wel ‘statisch’ in het Nederlands genoemd is de minst fotogenieke discipline. Het doel van de discipline is om zo lang mogelijk je adem in te houden, terwijl je in het water ligt. Voor de veiligheid heb je een ‘safety diver’ naast je die op afgesproken tijdstippen tikjes geeft. Je moet hierop reageren om aan te geven dat je nog bij bent.

Dynamic Apnea with Fins (without Fins)

Het doel van deze discipline is om zo’n lang mogelijke afstand te zwemmen onderwater. Dit kan gedaan worden met vinnen (bi-vinnen of mono-vinnen) of zonder. Samen met statisch worden deze twee (of eigenlijk drie) disciplines het vaakst in gestreden omdat een zwembad meer dan voldoende is. Net zoals bij ‘static’ is er ook bij ‘dynamic’, ook wel eens dynamisch genoemd, een of meerdere safetydivers aanwezig die je in de gaten houden tijdens de duik.
Sinds enige tijd is de monovin populair geworden onder de Free Divers nadat er verschillende WR's met dit type fin (een fin waarin je met beide voeten gaat en een dolfijnslag maakt) verbeterd zijn.

(Diving with) Constant Weight (without fins)

Voor deze duik in het buitenwater heb je een touw, eventueel (mono)vinnen nodig, en als je diep gaat ook nog enkele technische duikers nodig. Het doel is om zonder het touw aan te raken zo diep mogelijk te duiken. Op het diepste punt vind je bij een wedstrijd een kaart met de door jouw van tevoren aangegeven diepte. Deze ruk je vanaf de lijn en vervolgens zwem je weer op eigen kracht terug naar de oppervlakte. In deze discipline worden de meeste buitenwater wedstrijden georganiseerd.Daarnaast kan sinds 2003 ook record en wedstrijden worden gehouden in de discipline constant weight without fins. Hierbij ga je met de schoolslag, of een afgeleide daarvan, duiken in de diepte.

Constant Weight staat ook bekend als Constant Ballast en Fixed Weights. Op deze site wordt de benaming Constant Weight aangehouden, al zou vanuit een taaltechnisch perspectief Fixed Weights beter zijn.

Free Immersion

In tegenstelling tot constant weight maak je bij Free Immersion wel gebruik van het touw. Zonder vinnen, maar met je armen en handen gebruikend, trek jezelf de diepte in en weer terug naar de oppervlakte. Omdat je armspieren minder energie verbruiken dan de been spieren die je gebruikt bij constant weight komen duikers met Free Immersion net zo diep of zelfs dieper.
In Free Immersion word een enkele keer een wedstrijd gehouden.

Variable Weight

Aan de hand van een slede wordt je aan een gewicht de diepte in getrokken. Op de maximale diepte laat je de slede achter en ga je op eigen kracht terug naar de oppervlakte (met of zonder vinnen). In deze disciplines worden enkel recordpogingen gehouden, voornamelijke vanwege de enorme organisatie en kosten die nodig is om de veiligheid van de Free Diver én de veiligheidsduikers te garanderen.

No-Limits

Bij deze catogorie ga je met een slede de diepte in en ga je terug naar de oppervlakte met behulp van een hefballon. Deze discipline staat het meeste in de belangstelling door de grote dieptes die worden gehaald. Er worden overigens geen wedstrijden in deze discipline gehouden.

Andere disciplines

Naast de acht officiele disciplines wordt er per land soms nog andere disciplines beoefent. Een van die disciplines is bijvoorbeeld 16x50 meter wat in metname Duitsland wordt gedaan in wedstrijdverband. Bij deze discipline wordt er 16 keer een afstand van 50 meter gezwommen. De winnaar is diegene die dit in de kortste tijd doet. Een goede voorbereiding in training is van groot belang om deze discipline te volbrengen.